De Odilo werd in 1927 gebouwd bij de werf A. Apol in Wirdum (Groningen) onder de naam TRIO met een 2 cilinder Brons van 70 pk. voor de gebr. Mulder te Appingedam. De boot werd toen gebruikt voor het slepen van houtvlotten uit de Delfzijlster buitenhaven het Damsterdiep op. Doordat de boot voorzien was van een “ijsbrekerskopje” kon de boot ook als ijsbreker dienst doen. Ook werd in die tijd veel op Drenthe gevaren met compostbakken.

De boot is gebouwd op basis van een stoomsleepboot constructie maar is direct uitgevoerd met een dieselmotor ten tijde van de migratie van stoom naar diesel als kenmerk van de toenmalige industriële evolutie van die periode.

De boot heeft een karakteristieke bouw die kenmerkend is voor die periode en voor de uitvoerende taken van vrachtvervoer op de Nederlandse binnenwateren. De specifieke vorm en afmetingen zijn kenmerkend voor de toenmalige praktische toepassingen in de tijd van de opkomend sleepvaart in een periode dat motorisering van vrachtschepen en de migratie van stoom naar diesel actief was. De boot is kenmerkend door het feit dat zij voor meerdere toepassingen geschikt was en dat bewijs ligt mede in het feit dat deze boot tot de jaren 80 actief en professioneel heeft gevaren.

Deze boot is bijna een eeuw oud en zowel buitenscheeps als binnenscheeps is zij nog bijna geheel in originele staat. Bij aankoop (2020) was de machinekamer ingericht vanuit de 70er jaren maar inmiddels is de ombouw naar origineel afgerond op initiatief van de bestuursleden van de Stichting, met inbreng van eigen geld.

Eigenaars

Riepke Mulder doet in juli 1954 voor het eerst een aanvraag tot teboekstelling, het kreeg als brandmerk 3256 B. Gron. 1954. In 1959 werd de sleepboot voor 14.500,- gulden verkocht aan Sikko Roelf Eisens te Delfzijl. Onder de naam ZEEHOND voer de boot toen nog steeds in Delfzijl. In oktober 1960 is de heer Eisens aan boord overleden. De ZEEHOND is toen 4 jaar lang verhuurd geweest en vervolgens in 1964 voor Fl 10.000,- gulden verkocht aan Geert Oldenburg te Delfzijl. De naam ZEEHOND veranderd in NELLIE-S.

In juli 1970 werd de boot in huurkoop voor Fl 12.000,- vermeerderd met 6 procent rente per jaar, verkocht aan Pieter Oldenburg te Delfzijl. De sleepboot werd opgewaardeerd van 70 pk naar 100 pk. In augustus 1970 verkoopt Pieter Oldenburg de boot voor Fl 19.000,- aan Pieter van der Zee te Amsterdam. De naam werd veranderd in MIRIAM, in januari 1974 werd de sleepboot ondergebracht in de Sleepdienst P. van der Zee BV. te Amsterdam. Sleepdienst P. van der Zee heeft de boot toen onderhands verkocht aan een onbekende koper.

Er zijn verschillende eigenaren geweest die de boot onderhands gekocht en weer verkocht hebben. Zo ook de heer v.d. Meer uit Zoeterwoude-Rijndijk. Deze v.d. Meer voer met de naam ZEEHOND en verkocht de boot in 1981 aan Hjelmar Christaan Vermaat te Schiedam. Ook hij voer met de naam Zeehond. Vermaat heeft veel moeite moeten doen om de boot weer op een verkoopakte te krijgen. In mei 1987 verkoopt Vermaat de sleepboot onder de naam MIRIAM, zoals die vermeld stond n de vorige officiële acte van Sleepdienst P. van der Zee. Hij verkocht de sleepboot voor Fl 42.000,- aan Matheus Kornelis Jansen te Tholen. De naam MIRIAM werd veranderd in ANNIE.

In januari 1989 werd er een vennootschap tussen M.K. Jansen en zijn zoon Simon Jansen opgericht onder de naam V.O.F Sleepvaartbedrijf Jansen te Tholen. Toen met een 6 cil LEYLAND 168 pk die later werd vervangen door een DAF DKF 1160 van 260 pk. De boot werd op 1-10-1996 weer verkocht door Jansen aan Thom H. de Blom voor Fl 88.125,- ook te Tholen.

Onder de naam DIANNE hebben ze ook vele evenementen van de vereniging VDMS met de boot bezocht. In april 2019 is de boot verkocht aan F. Samplonius in Akkrum alwaar de boot tot de PROLEET werd gedoopt,

Op 21 mei 2020 werd de boot uiteindelijk verkocht aan ons, Eddy en Manon Mötter te Roermond. Wij hebben haar de naam Odilo gegeven, vernoemd naar het sleepschip Odilo waarop de vader van Eddy in Schiedam is geboren. De originele Odilo is gebouwd in 1891 bij Ritzes en van Lier in Millingen als een sleepschip van 728 ton.

De Odilo waar Pa op geboren is.

Ook Manon en Eddy hebben veel moeite moete doen om een tenaamstelling te regelen. Zij vinden dat de boot niet alleen moet blijven drijven maar ook dat alle formaliteiten goed geregeld moeten zijn. En tenaamstelling hoort daarbij en in dit geval was het nodig om de boot te laten beslaan met een nieuw brandmerk. Op 13 maart 2021 kreeg de boot dan ook na heel veel moeite het brandmerk 39119 B 2021, ENI 0239119 en ILT ID 63052

Mutaties

Mutatiedatum1927
NaamTRIO
EigenaarR. Mulder in Delfzijl
Mutatiedatum1959
NaamZEEHOND
EigenaarS.R. Eissens in Delfzijl
Mutatiedatum1964
NaamNELLIE S
EigenaarG. Oldenburg in Delfzijl
Mutatiedatum1970
NaamNELLIE S
EigenaarP. Oldenburg in Delfzijl
Mutatiedatum1970
NaamMIRIAM
EigenaarP. van der Zee & Zn in Amsterdam
Mutatiedatum1981
NaamZEEHOND
EigenaarH.C. Vermaat in Schiedam
Mutatiedatum1987
NaamANNIE
EigenaarM.K. Jansen Vof in Tholen
Mutatiedatum1998
NaamDIANNE
EigenaarTh. F.J. Blom in Bergen op Zoom
Mutatiedatum2019
NaamPROLEET
EigenaarF. H. Samplonius in Akkrum
Mutatiedatum2020
NaamODILO
EigenaarM. en E. Mötter in Roermond

Scheepsdetails

NaamOdilo
TypeSleepboot
Bouwjaar1927
Lengte (in meters)15.15 m
Breedte (in meters)3.79 m
Diepgang (in meters)1.75 m
Kruiphoogte (in meters)3.75 m
Europees scheepsnummer (ENI)0239119
Naam werfW. Apol
Plaats werfWirdum
Land werfNederland
Motor merkDe Industrie
Motor type2vd5
Motor bouwjaar1927
Motor PK60
Motor aantal cilinders2
Keepkoppeling merkBrevo
Keerkoppeling bouwjaar1927
Keerkoppeling overbrenging1:1
Schroef aantal bladen3
Schroef diameter (in mm)850
Schroef materiaalBrons
RVEN registratienummer519

De werf Apol.

De werf Apol aan het Damsterdiep te Wirdum werd eind 1899 door Arend Apol opgericht als scheepstimmerwerf. Er werden houten pramen gebouwd. Later werden ook sleepboten en binnenvaartschepen gebouwd en na WOII coasters. Door de werf Apol werden ook platte bollen gebouwd voor vrachtvaart op de kanalen van Groningen en Drenthe. Karakteristiek voor de Apol-bollen waren de platte kop, de ovale raampjes in de roef en het oplopende helmhout.

Scheepswerf Apol begon pas na de Tweede Wereldoorlog een rol van betekenis te spelen. Arend Apol was in 1942 teruggetreden en had de leiding aan zijn zoon Johannes overgedragen. Die had echter meer belangstelling voor handelsactiviteiten en deed zijn aandelen in 1948 over aan Arie Oosten. Deze was destijds met Gradus Sander meegegaan naar de nieuwe werf Sander, maar keerde kort na de oorlog terug naar Apol. Ook zijn zoons Geert en Jan kwamen bij het bedrijf. Ook de werf in Wirdum werd geplaagd door breedtebeperkingen en in 1955 verhuisde het bedrijf naar Appingedam; het kreeg de naam Scheepswerf Appingedam v/b A. Apol C.V. Daar werd door directeur Arie Oosten de sectiebouw geïntroduceerd. In Wirdum op de oude werf van Apol werden door Josephus Hermannus Bodewes van Scheepswerf “Hoornsediep” Groningen in 1957 en 1958 nog twee zeeschepen gebouwd.

Nadat Bodewes zijn werfactiviteiten stopte, vestigden zich op het terrein nog diverse bedrijven waar plezierjachten werden gebouwd. Later vestigde zich de scheepssloperij van J. Hicken op het terrein. Thans bevindt zich er een handel in tweede hands Japanse auto’s, de fa. Japoto. A.Apol bezat ook een scheepswerf aan het Hoendiep in Groningen. Deze werf bestaat nog in originele toestand en is eigendom van de familie Wijma.

Constructietekening.

Uiteraard is er ook een constructietekening gevonden van de boot uit 1926 in het Archief in Groningen. Deze tekening is te zien of te downloaden.

Deze tekening laat ons een paar details zien. Zo zijn we al een tijdje aan het stechelen met wat mensen over de boordverlichting. Op de oudste foto die we hebben van de Odilo (die van bij de Ruischerbrug in Groningen) zien we helemaal geen boordverlichting. Dus hebben de bak en stuurboord lichtbakken weggehaald en subtiele verlichting tegen de stuurhut wand aangebracht. Nu we de tekening hebben weten we bijvoorbeeld dat de boordverlichting dus wel op het dak heeft gestaan van de stuurhut maar ook dat het toplicht en sleeplicht aan een haak hingen op de boeg…we zien iets van de rookgasafvoertjes van de kachels en meer van dat soort weetjes. handig, want dat geeft ons een beter beeld over waar we heen terug moeten bouwen..

Meetbrieven

Natuurlijk hebben we ook alle bestaande meetbrieven van de Odilo gevonden. Een samenhang van deze verscheidene brieven is ons nog niet geheel duidelijk maar dat komt wel als we daar tijd voor vrij maken. We zetten ze hieronder wel alvast even te bekijks voor de kenners. Heb je suggesties over hoe dat zit? Dan laat het even weten via het contact formulier. Klik dan hier